Tìm hiểu về các loại bể lắng trong xử lý nước thải

Be Lang (2)

Xử lý nước thải là một vấn đề cực kỳ quan trọng trong việc bảo vệ môi trường. Trong lĩnh vực xử lý nước thải hiện nay, bể lắng có vai trò vô cùng quan trọng. Để hiểu rõ hơn về công trình này, mới các bạn theo dõi nội dung mà Cơ khí Toàn Á chia sẻ dưới đây nhé!

1. Bể lắng là gì?

Đây là một công trình xử lý nước thải thường được xây dựng theo hình chữ nhật hoặc hình trụ tròn. Bể cho phép lưu nước thải trong thời gian nhất định nhằm tách các tạp chất lơ lửng ra khỏi nước. Với nguyên lý của trọng lực, các tạp chất lơ lửng có tỷ trọng nặng hơn so với tỷ trọng nước sẽ lắng xuống đáy bể. Khi các tạp chất đã lắng xuống dưới đáy thì phần nước phía trên sẽ là nước sạch, không còn cặn bẩn.

Loại bể này hiện nay được sử dụng vô cùng phổ biến trong cả hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt lẫn hệ thống xử lý nước thải công nghiệp với các mục đích bao gồm:

  • Lắng cát
  • Loại bỏ các cặn hữu cơ trong quá trình lắng đợt 1
  • Loại bỏ các cặn sinh học trong quá trình lắng đợt 2
  • Loại bỏ bông cặn hoá học trong quá trình keo tụ tạo bông
  • Nén bùn trọng lực để giảm đi độ ẩm bùn trong công đoạn xử lý bùn

Quá trình lắng cặn của bể sẽ bị ảnh hưởng bởi một số yếu tố như:

  • Lưu lượng nước thải.
  • Thời gian lắng.
  • Khối lượng riêng và tải lượng.
  • Tải lượng thủy lực.
  • Sự keo tụ các hạt rắn.
  • Vận tốc dòng chảy trong bể.
  • Nhiệt độ của nước thải.
  • Kích thước bể lắng.
bể lắng
Bể có hiệu quả xử lý nước thải cao cùng kết cấu xây dựng đơn giản nên được sử dụng rất phổ biến

2. Vai trò của bể lắng trong xử lý nước thải

Loại bể này có chức năng giữ lại các loại tạp chất lắng lơ lửng, không lơ lửng và các loại tạp chất nổi chứa trong nước thải. Trong bể sẽ diễn ra 4 quy trình lắng cặn và mỗi quy trình sẽ có một vai trò cụ thể như sau:

  • Đầu tiên đó là lắng từng hạt riêng lẻ. Quá trình này thường xảy ra với lượng nước thải có hàm lượng các chất rắn lơ lửng thấp. Các hạt được lắng xuống một cách riêng lẻ và không xảy ra bất kỳ phản ứng đáng kể nào đối với các hạt lân cận. Quy trình này sẽ giúp loại bỏ đá và cát tồn tại trong nước thải.
  • Tiếp theo đó là quá trình tạo cặn bông. Trong quá trình lắng này, các hạt sẽ tiến hành liên kết lại với nhau hoặc tạo thành bông cặn. Do đó trọng lượng tăng và quá trình lắng cũng diễn ra nhanh hơn. Quá trình này giúp loại bỏ một phần chất rắn lơ lửng trong nước thải chưa được xử lý và nước thải sau quá trình xử lý sinh học.
  • Sau đó chính là quá trình lắng tập thể. Lúc này lực tương tác giữa các hạt đủ lớn để có thể ngăn cản các hạt bên cạnh. Mặt phân cách giữa chất lỏng làm nước thải và chất rắn là cặn sẽ xuất hiện ở phía trên khối lắng. Quá trình này xảy ra ở bể lắng thứ cấp đặt phía sau bể lắng sinh học.
  • Cuối cùng đó là lắng nén. Giai đoạn này diễn ra khi hàm lượng chất của các hạt đủ để tạo nên một cấu trúc nào đó, đồng thời các hạt này phải được đưa liên tục vào cấu trúc đó. Quá trình này diễn ra ở đáy bể thứ cấp và trong các thiết bị cô bùn.

>>>CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM: Bể lọc nhanh trọng lực

Loại bể này giúp loại bỏ lượng bùn sinh ra trong quá trình xử lý nước thải trước khi xả thải ra môi trường
Loại bể này giúp loại bỏ lượng bùn sinh ra trong quá trình xử lý nước thải trước khi xả thải ra môi trường

3. Các loại bể lắng

Để xử lý nước thải, người ta có thể sử dụng nhiều loại bể có tác dụng lắng cặn khác nhau. Mỗi loại bể sẽ có đặc điểm, công dụng và hiệu quả lắng khác nhau. Cụ thể:

3.1. Bể lắng đứng

Loại bể này được thiết kế với hai hình dạng chính đó là hình trụ tròn hoặc hình trụ vuông với phần đáy chóp.

Cấu tạo

Loại bể này gồm có 4 phần:

  • Phần vỏ ngoài bao gồm cả bộ phận vát đáy có mục đích thu bùn.
  • Phần ống trung tâm có nhiệm vụ tạo chiều di chuyển của dòng nước thải từ dưới lên trên.
  • Phần máng với nhiệm vụ thu nước đi kèm cùng vách chắn bọt nổi.
  • Bộ phận thu bùn được thiết kế kèm theo cánh gạt bùn trong các hệ thống xử lý nước thải quy mô lớn.

Nguyên lý hoạt động

Nước thải trước khi đi vào bể chính là một hỗn hợp gồm cả bùn và nước. Nhờ tác động của trọng lực, bùn và nước sẽ được tách riêng từng lớp. Phần bùn nặng hơn sẽ lắng xuống dưới đáy bể vào hố thu cặn. Phần nước nhẹ hơn sẽ chảy ngược từ dưới lên và theo tấm chảy tràn di chuyển qua công đoạn xử lý tiếp theo. 

Vận tốc dòng chảy của nước thải bên trong bể đạt từ 0,5 tới 0,6m/s với chiều cao của vùng lắng đạt khoảng từ 4-5m. Nếu vận tốc nước ở đầu ra nhỏ hơn so với vận tốc nước đầu vào thì các hạt cặn sẽ bị cuốn lên trên và ngược lại.

Bể có hiệu suất làm việc đạt từ 50% – 70% với các chất lơ lửng và từ 25 – 40% với các chất hữu cơ
Bể có hiệu suất làm việc đạt từ 50% – 70% với các chất lơ lửng và từ 25 – 40% với các chất hữu cơ

3.2. Bể lắng ngang

Loại bể này được thiết kế theo hình chữ nhật và được chia thành nhiều ngăn. Bể đem lại hiệu quả xử lý khá cao.

Cấu tạo

  • Bể lắng ngang thường được xây dựng bằng bê tông cốt thép hoặc inox. Tỷ lệ giữa chiều rộng và chiều dài của bể không được nhỏ hơn ¼  và chiều sâu thường phải đến 4m.
  • Để việc thu gom cặn tiến hành thuận lợi thì phần đáy bể cần được thiết kế với độ dốc 0,01. Độ dốc của hố thu gom cặn phải lớn hơn 45 độ.
  • Để đạt được hiệu quả lắng cặn cao thì vận tốc lắng không được lớn hơn 0,01m/s và thời gian lưu nước yêu cầu từ 1 – 3h.
  • Bể gồm các bộ phận: mương dẫn nước vào, mương phân phối nước, tấm nửa chìm nửa nổi, máng thu nước, máng thu và xả chất nổi cùng với mương dẫn nước ra.
  • Để nước được phân phối đều trên toàn bộ chiều rộng của bể thì phía trước bể sẽ đặt thêm một tấm chắn. Khoảng cách của thành cửa tối đa là 1m và không được nông hơn 0,2m.

Nguyên lý hoạt động

  • Nước thải sẽ theo máng phân phối ngang đi vào trong bể. Sau đó nước thải sẽ chảy qua đập tràn thành mỏng hoặc tường đục lỗ được thiết kế ở đầu bể. Tiếp theo nước thải sẽ chuyển động theo chiều từ đầu này đi đến đầu kia của bể.
  • Sau khi qua vùng lắng, nước thải sẽ đi qua máng thu nước để qua công trình xử lý tiếp theo.
  • Khi đó, các hạt cặn lắng bị mất trọng lực và sẽ được thu gom lại ở khu vực hố thu cặn rồi được xả ra ngoài bằng ống xả cặn.
  • Các cặn nổi sẽ được giữ lại nhờ bộ phận máng thu chất nổi.
Bể ngang có hiệu quả lắng cặn cao hơn so với bể đứng
Bể ngang có hiệu quả lắng cặn cao hơn so với bể đứng

3.3. Bể ly tâm

Bể ly tâm được thiết kế dạng hình tròn và có đáy dạng nón. Đây là một trong những loại bể có tác dụng lắng cặn được sử dụng phổ biến nhất hiện nay.

Cấu tạo

  • Bể ly tâm có đường kính khoảng từ 16 – 40m và chiều cao làm việc bằng 1/6 – 1/10 so với đường kính của bể.
  • Các bộ phận của bể ly tâm bao gồm: ống dẫn nước vào bể, ống dẫn nước bùn, dàn quay, ống tháo nước và ống tháo cặn nổi.

Nguyên lý hoạt động

  • Nước thải sẽ được dẫn vào bể này theo chiều từ tâm bể ra thành bể . Nước sau khi lắng sẽ được thu vào máng tập trung và dẫn ra ngoài chuyển qua công đoạn xử lý tiếp theo. Vận tốc của nước thải cũng giảm dần từ khu vực bên trong ra dần phía ngoài và vận tốc lớn nhất là ở khu vực tâm bể. 
  • Phần cặn sẽ được lắng xuống đáy bể và được tập trung lại để đưa ra bên ngoài nhờ hệ thống gạt cặn quay tròn.

XEM THÊM:

Hiệu quả lắng cặn của bể ly tâm đạt khoảng 60%
Hiệu quả lắng cặn của bể ly tâm đạt khoảng 60%

4. Lời kết

Bể lắng là một công trình quan trọng không thể thiếu trong xử lý nước thải hiện nay. Là đơn vị hàng đầu trong việc thiết kế và thi công công trình xử lý nước thải, Cơ khí Toàn Á sẽ mang tới cho bạn các giải pháp xử lý tối ưu nhất, hiệu quả, an toàn và tiết kiệm. Hãy liên hệ với chúng tôi qua hotline 0914 402 547 để được tư vấn và hỗ trợ nhé!

CÔNG TY CỔ PHẦN CHẾ TẠO CƠ KHÍ TOÀN Á

  • Trụ sở: Số 56, Ngõ 1, Khu tập thể Lữ Đoàn 17, Ngũ Hiệp, Thanh Trì, Hà Nội.
  • Nhà máy sản xuất: 115A, Phan Trọng Tuệ, Văn Điển, Thanh Trì, Hà Nội
  • Website: cokhitoana.vn
  • Hotline: 0914 402 547

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *